Sáng nay, bạn vừa gửi tấm ảnh CCCD qua tin nhắn để đặt tour du lịch, rồi... quên béng nó đi. Bạn có bao giờ tự hỏi tấm ảnh đó đang nằm ở đâu, và liệu có ai "phía sau màn hình" đang nhìn thấy nó không?
Hồi đầu tháng 5, thông tin Meta gỡ bỏ tính năng mã hóa bảo mật trên Instagram như một gáo nước lạnh. Nó nhắc chúng ta một sự thật phũ phàng: Quyền riêng tư trên mạng đôi khi chỉ là một "lựa chọn" của các ông lớn. Họ thích thì bật, không thích thì tắt chỉ sau một bản cập nhật.
"Cái tủ kho" bạn quên khóa
Chúng ta có thói quen rất "tiện": Gửi mật khẩu nhà cho người thân, nhắn số tài khoản cho đồng nghiệp, hay thậm chí gửi cả những chuyện thầm kín nhất qua app.
Lúc đó, mình cứ ngỡ đó là "riêng tư". Nhưng thực tế, nó giống như việc bạn vứt đồ quý vào một cái tủ kho công cộng rồi hy vọng người quản lý là người tốt.
Bạn có nhớ mình đã gửi những gì vào Zalo hay Messenger từ... 2 năm trước không? Những thứ "rác dữ liệu" đó vẫn nằm đó, im lìm nhưng đầy rủi ro.
"Con tim muốn bỏ, nhưng công việc bảo không"
Biết là lo đấy, nhưng bảo xóa app thì... chịu.
Zalo giờ không còn là cái ứng dụng nhắn tin đơn thuần nữa. Nó là "hạ tầng" rồi. Sếp giao việc trên đó, ngân hàng báo nợ ở đó, đến cả thông báo từ công an phường cũng nằm luôn ở đó.
Từ tin nhắn cũ đến cú lừa tiền tỉ
Quyền riêng tư không phải chuyện lý thuyết trên báo chí. Nó sát sườn với túi tiền của bạn.
Bọn lừa đảo không cần gì cao siêu. Chỉ cần một tấm ảnh CCCD bạn bỏ quên trong tin nhắn, hay một đoạn tin nhắn thoại dặn con ăn cơm... tất cả là "nguyên liệu" hoàn hảo để chúng dựng lên những video Deepfake y hệt bạn.
Hãy tưởng tượng, một ngày người thân nhận được cuộc gọi video thấy đúng mặt bạn, nghe đúng giọng bạn để hỏi vay tiền. Cái giá phải trả cho sự "tiện tay" khi đó sẽ cực kỳ đắt.
Đừng đợi app bảo mật, hãy tự bảo vệ mình
- Rà soát lại kho lưu trữ
Xóa ngay các ảnh CCCD, hộ chiếu, mật khẩu đã gửi từ lâu trên tất cả nền tảng. - Bớt "tiện tay"
Những thông tin nhạy cảm hãy tìm cách trao đổi trực tiếp hoặc dùng các ứng dụng có tính năng tự xóa tin nhắn. - Ngừng tin tưởng tuyệt đối
Đừng bao giờ coi tin nhắn là nơi an toàn 100% để cất giữ bí mật.
Suy cho cùng, quyền riêng tư số bắt đầu từ chính thói quen nhỏ nhất của bạn. Đừng để đến khi "mất bò mới lo làm chuồng".
Tất cả những điều này, dường như chưa từng tồn tại